Top

Menu Zaloguj się (dla użytkowników forum)



Poster:OCZY PANTERY

OCZY PANTERY

ocena:8
Autor:Ambrose Bierce
Tłumaczenie:Robert P. Lipski
Wydanie oryginalne:2005
Wydanie polskie:0
Wydawnictwo:Odmienne Stany Fantastyki
Ilość stron:180
Autor recenzji:mihaugal
Ocena autora:8
Ocena użytkowników:--
Głosów:0
Inne oceny redakcji:

Na naszym rynku Ambrose Bierce nie jest raczej szerzej znany czytelnikom. Być może dlatego, że został przyćmiony przez współczesnych sobie H.P. Lovecrafta i E.A. Poe. Szkoda, bo Bierce uznawany jest za klasyka literatury grozy i warto poświęcić mu odrobinę czasu.

Ambrose Bierce urodził się 24 czerwca 1842 roku w rodzinie farmerskiej. Brał udział w Wojnie Secesyjnej(1861-1865), po której przeszedł do rezerwy w stopniu porucznika i osiadł w San Francisco. Dziennikarz, satyryk, pamflecista, pisarz. W 1913 roku wyjechał do Meksyku, objętego pożogą wojny domowej. Tam najprawdopodobniej zginął, a jego ciała nigdy nie odnaleziono.
Proza Bierce`a jest dość specyficzna. Z początku osadzał swoje opowieści w realiach amerykańskiej wojny secesyjnej i na przykładzie jej wydarzeń starał się nakreślać ciemną stronę człowieczeństwa, nie stroniąc przy tym od ucieczek w świat metafizyczny, nadnaturalny. Z czasem przeniósł grozę na pozostałe, pozawojenne sfery życia ludzkiego. Wnikliwie i ze starannością zaczął opisywać patologie umysłu człowieka, nie stroniąc od brutalności i klimatów dzisiaj nazywanych mianem „gore”. Kreowany przez siebie świat przedstawiał jako pełen zboczeń, przemocy, okrucieństwa i strachu. Niestety nie było nic z przesady w słowach, gdy określano go mianem pisarza realizmu. Był autorem słynnego, przepełnionego drwiną i czarnym humorem „The Devil`s Dictionary”.

„Oczy Pantery” zostały skomponowane z tekstów wybranych z czterech innych zbiorów: Can Such Things Be, In The Midst of Life: Tales of Soldiers and Civilians, From Negligible Tales, The Parenticide Club. W tomiku znajdziemy osiemnaście opowiadań spowitych atmosferą niesamowitości i grozy. Przed oczami naszego umysłu rozegrają się sceny różnorakie, od brutalnych morderstw, po ponadnaturalne wędrówki duszy. W wielu tekstach natkniemy się na okrucieństwo i tragedie, których ludzie nie powinni doświadczać, a mimo to stają się ich udziałem. Szereg opowiadań pokazuje koszmary wojny, rozgrywające się nie tylko na polach bitewnych, ale także w umysłach żołnierzy, dotykające ich uczuć, rodzin, honoru. Znajdziemy też kilka ludzkich wynaturzeń, patologii jakich nie potrafilibyśmy sobie sami wyobrazić.
W pierwszym opowiadaniu stajemy się świadkami desperackiej i przerażającej ucieczki żołnierza-skazańca z miejsca egzekucji, w kilku kolejnych poznajemy między innymi bohaterską brygadę kanonierów walczących z oddziałami konfederackimi na Przełęczy Coultera, przysłuchujemy się osobliwej rozmowie kapitana Hartroy`a i pojemnego szpiega wrogiej armii, czytamy o pęknięciu na pozór hardej duszy ludzkiej, w obliczu śmierci.
Kolejne opowiadania porzucają tematykę wojenną, ale ani przez chwilę nie zamierzają rezygnować z klimatu grozy. Wręcz przeciwnie. Bierce pokazuje, że koszmar nie wymaga okoliczności wojny, a okrucieństwo czyha na nas na każdym kroku.
„Moje ulubione morderstwo” to zeznanie okrutnego matkobójcy, w „Bezdennym grobie” rodzina zakopuje zwłoki rodzica. W „Oleju z psa” jesteśmy świadkami wydarzeń koszmarnych, które poza epatowaniem okrucieństwem rażą nas zobojętnieniem bohaterów opowieści.
Opowiadania zawarte w zbiorze „Oczy Pantery” są krótkie. Zaledwie na kilku stronach każdego z nich pisarz zdołał jednak zbudować wyrazisty i niesamowicie sugestywny klimat grozy, szaleństwa, odrazy. Każda opowieść jest zaskakująca i dobrze przemyślana. W każdej znajdziemy momenty napięcia, każda zaskoczy nas nowym pomysłem i odmiennym spojrzeniem na trywialne rzeczy. Bierce przekonuje nas poprzez swoje opowiadania, że groza może nas spotkać dosłownie wszędzie i to bez względu na to, czy się przed nią wzbraniamy, czy też nie. Prezentuje nam swoisty determinizm - świat, w którym tragedie i zbrodnie powracają, kumulują się i popychają do przodu walec koszmaru i horroru, i nikt ani nic nie jest w stanie go powstrzymać, bo wszystko zdaje się być od dawna z góry przesądzone.

Duża część opowiadań tego zbioru niestety wydać się może dzisiejszemu czytelnikowi niestraszną. Cóż - być może akurat tym opowiadaniom zabrakło uniwersalności i przyprawiały o gęsią skórkę jedynie współczesnych Bierce`owi (a może to nasza wrażliwość zahartowała się w obliczu wiadomości i obrazów, jakimi karmimy się na codzień). Jednak spokojnie połowa zawartości „Oczu Pantery” pozostaje aktualna i przeraża, bo mimo wszystko przez szereg lat człowiek wciąż pozostał najbardziej okrutnym i wynaturzonym potworem.
Zaloguj się aby móc oddać swój głos na książkę.
Plusy:

+ narracja, język i zwięzłość
+ fabuła i klimat opowieści!
+ studium wynaturzeń ludzkiego umysłu

Minusy:

- część czytelników uznać może prozę Bierce`a za niestrawną...
- ... a inni z kolei - po prostu za niestraszną...

Na forum:

Podyskutuj o książce tutaj: Forum HO

Horror Online 2003-2015 wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie fragmentów lub całości opracowań, wykorzystywanie ich w publikacjach bez zgody twórców strony ZABRONIONE!!!

- - - -